Onlay
تعریف
آنله (Onlay) یک ترمیمِ غیرمستقیم است که خارج از دهان ساخته میشود و — برخلافِ اینله — یک یا چند کاسپ را میپوشاند، اما تمامِ دیوارههای محوری (axial walls) و کلِ تاج را در بر نمیگیرد (که آن دیگر روکش میشود). نقطهی تعریفیِ آنله همان پوششِ کاسپ (cuspal coverage) است: ترمیمی بینابینی میانِ اینلهی کاملاً داخلتاجی و روکشِ تمامپوشش. از سرامیک، کامپوزیتِ غیرمستقیم یا طلا ساخته میشود و با پوشاندنِ کاسپِ تضعیفشده، الگوی توزیعِ بار را از حالتِ گُوهای (wedging) به فشاریِ محافظ تغییر میدهد.
مرز مفهوم و سوءبرداشتها
رایجترین خطا، درهمآمیختنِ آنله، اینله و اورلی بر مبنای اندازه است؛ حالآنکه مرز کاملاً مفهومی است و نه ابعادی. تا وقتی هیچ کاسپی پوشانده نشود، ترمیم اینله است؛ با پوشاندنِ یک یا چند (نه همهی) کاسپ، آنله میشود؛ و با پوشاندنِ تمامِ کاسپها، اورلی. سوءبرداشتِ دومِ مهم این است که آنله را صرفاً «یک اینلهی بزرگتر» بدانند؛ در واقع تفاوتِ بنیادین در بیومکانیک است: اینله میتواند مانندِ گُوه کاسپ را از هم براند، حالآنکه آنله با پوشاندنِ کاسپ آن را در آغوش میگیرد و در برابرِ شکست محافظت میکند.
نقش در تصمیمگیری درمانی
آنله زمانی انتخاب میشود که کاسپها آنقدر ضعیف شدهاند که نباید بدونِ پوشش رها شوند، اما هنوز آنقدر بافتِ سالم باقی مانده که نیازی به تراشِ سنگینِ روکش (برداشتنِ کاملِ دیوارههای دندان) نیست. این انتخاب هستهی رویکردِ کمتهاجمی و بیومیمتیک در دندانِ خلفی است: حفظِ حداکثرِ بافتِ سالم در کنارِ محافظت از کاسپِ پرخطر. تصمیمِ میانِ اینله، آنله و روکش در نهایت یک پرسشِ واحد است — چه مقدار از دندان باید پوشانده شود تا نه بافتِ سالم بیجهت قربانی شود و نه کاسپِ شکننده بیحفاظ بماند؛ و آنله دقیقاً پاسخِ این پرسش در نقطهی میانیِ آن طیف است.
محتوای این صفحه برای استفادهٔ آموزشی دندانپزشکان و دانشجویان دندانپزشکی تهیه شده است.