DentCast
DentCast
دکتر فواد شهابیان
Share Hub

ویتا انامیک در کار روزمره

English

∆ این ماده چیست

ویتا انامیک یک سرامیک هیبرید (Hybrid Ceramic) است. اسم علمی دقیق‌تر این گروه PICN یا Polymer-Infiltrated Ceramic Network است. برای ساخت آن، ابتدا یک بلوک متخلخل از سرامیک فلدسپاتیک ساخته می‌شود که ذراتش به هم جوش خورده‌اند و یک اسکلت پیوسته‌ی سه‌بعدی تشکیل داده‌اند. بعد پلیمر متاکریلاتی وارد تخلخل‌های این اسکلت می‌شود و همان‌جا پلیمریزه می‌شود. نتیجه دو شبکه‌ی پیوسته است که در هم فرو رفته‌اند. حدود ۸۶ درصد وزنی آن سرامیک است و حدود ۱۴ درصد پلیمر.

شبکه‌ی سرامیکی
شبکه‌ی سرامیکی پیوسته (تصویر از بروشور VITA)
شبکه‌ی پلیمری
شبکه‌ی پلیمری که تخلخل‌ها را پر کرده است (تصویر از بروشور VITA)

فرق اصلی آن با کامپوزیت CAD/CAM همین‌جاست. در کامپوزیت، ذرات فیلر جدا از هم داخل رزین پخش شده‌اند، اما در انامیک خود سرامیک یک اسکلت یکپارچه است و پلیمر فقط فضای خالی آن را پر کرده است.

∆ کجا استفاده کنیم و کجا نه

استحکام (Flexural Strength) این ماده از لیتیوم دی‌سیلیکات کمتر است. به همین دلیل کارخانه آن را فقط برای رستوریشن تک‌واحدی تأیید کرده است، یعنی کراون (از جمله روی ایمپلنت)، اینله، انله، ونیر و تیبل تاپ. تیبل تاپ (Table Top) همان اکلوزال ونیر است، یعنی یک رستوریشن نازک که فقط سطح اکلوزال دندان خلفی را می‌پوشاند و برای دندان‌های سایش‌یافته یا افزایش ارتفاع عمودی به کار می‌رود. بریج، کنتیلور و بیمار دارای بروکسیسم جزو موارد مصرف آن نیستند.

در عوض، سفتی (Elastic Modulus) و سختی (Hardness) آن از سرامیک‌های معمول کمتر و به عاج نزدیک‌تر است. به همین خاطر لبه‌های نازکش کمتر لب‌پر می‌شوند، داخل دهان راحت تنظیم و پالیش می‌شود و دندان مقابل را کمتر سایش می‌دهد.

∆ تراش

تراش لازم برای این ماده کم است و به همین دلیل وقتی نمی‌خواهید بافت زیادی از دندان بردارید، گزینه‌ی خوبی است. حداقل ضخامت‌هایی که کارخانه تعیین کرده این‌هاست:

نوع رستوریشنحداقل ضخامت
کراون قدامیاینسیزال ۱ میلی‌متر، محیطی ۰.۸ میلی‌متر
کراون خلفیاکلوزال ۱ میلی‌متر، محیطی ۰.۸ میلی‌متر
اینله، انله، تیبل تاپ۱ میلی‌متر
ونیرلبیال و اینسیزال ۰.۳، سرویکال ۰.۲ میلی‌متر
تراش کراون قدامی
کراون قدامی
تراش کراون خلفی
کراون خلفی
تراش انله
انله
تراش تیبل تاپ
تیبل تاپ
تراش ونیر
ونیر (تصاویر از بروشور VITA)

∆ کدام بلوک را بخواهیم

بلوک‌های انامیک در سه درجه‌ی شفافیت تولید می‌شوند: T (Translucent، شفافیت معمولی)، HT (High Translucent، شفافیت زیاد) و ST (Super Translucent، شفافیت خیلی زیاد). هرچه بلوک شفاف‌تر باشد، رنگ دندان زیرین بیشتر از آن دیده می‌شود. پس اگر استامپ تیره است، مثلاً کور فلزی یا تغییر رنگ شدید دارد، از لابراتوار بلوک T بخواهید که پوشانندگی بیشتری دارد. برای کراون و ونیر معمولی HT استفاده می‌شود و ST بیشتر برای اینله، انله و تیبل تاپ است که باید با رنگ دندان اطراف یکی شوند.

جدول رنگ‌ها و درجه‌ی شفافیت بلوک‌ها
رنگ‌های موجود برای هر درجه‌ی شفافیت بر اساس VITA 3D-MASTER. نسخه‌ی multiColor لایه‌های رنگی دارد که کروما به سمت سرویکال بیشتر می‌شود (تصویر از بروشور VITA)

∆ امتحان، تنظیم و پالیش

موقع امتحان کردن و تنظیم اکلوژن، فقط با فرز الماسی، همراه آب و با فشار کم کار کنید، چون فرز تنگستن کارباید ممکن است به ماده آسیب بزند. هر جایی که تراش خورد باید دوباره پالیش شود، چون سطح زبر هم براقیتش را از دست می‌دهد و هم زودتر رنگ می‌گیرد. پالیش دو مرحله دارد: اول پالیشر صورتی همراه آب، بعد پالیشر خاکستری الماسه با فشار کم. اگر از دیسک Sof-Lex استفاده می‌کنید، فقط دیسک متوسط و خیلی نرم را به کار ببرید. پاک‌کننده‌های حاوی استون هم نباید با رستوریشن تماس داشته باشند.

پیش‌پالیش با پالیشر صورتی
مرحله‌ی اول، پالیشر صورتی
پالیش نهایی با پالیشر خاکستری
مرحله‌ی دوم، پالیشر خاکستری (تصاویر از بروشور VITA)

∆ سمان کردن

سمان کردن این ماده حتماً با سمان رزینی انجام می‌شود. سطح داخلی رستوریشن ابتدا با اتانول تمیز می‌شود، سپس ۶۰ ثانیه با هیدروفلوریک اسید ۵ درصد اچ می‌شود. اسید فقط بخش سرامیکی را حل می‌کند و همین گیر میکرومکانیکی ایجاد می‌کند. بعد سطح کامل شسته و خشک می‌شود و سایلن زده می‌شود. سطح اچ‌شده را با برس تمیز نکنید، چون آلوده می‌شود.

اچ سطح داخلی با هیدروفلوریک اسید
اچ سطح داخلی رستوریشن با هیدروفلوریک اسید ۵ درصد (تصویر از بروشور VITA)

سمان سلف‌ادهزیو فقط برای کراون قابل قبول است و اینله، انله، تیبل تاپ و ونیر باید با سیستم ادهزیو کامل سمان شوند. برای ونیر نازک هم سمان لایت‌کیور بهتر است، چون سمان دوال‌کیور ممکن است بعداً رنگ را کمی به سمت زرد ببرد.

∆ لابراتوار و اضافه کردن کامپوزیت

این ماده هیچ‌وقت در کوره قرار نمی‌گیرد، چون بخش پلیمری آن در دمای کوره از بین می‌رود. رنگ‌آمیزی‌اش در لابراتوار با استین لایت‌کیور انجام می‌شود. اگر بعداً لازم شد داخل دهان کامپوزیت به آن اضافه کنید، از هیدروفلوریک اسید استفاده نکنید. سطح را با فرز الماسی یا سندبلاست زبر کنید و بعد سایلن و باندینگ بزنید.

ممنوعیت پختن در کوره
رستوریشن انامیک نباید در کوره پخته شود (تصویر از بروشور VITA)

∆ یک نمونه از بروشور

قبل از درمان
قبل از درمان
بعد از درمان
بعد از درمان با بلوک 1M2-HT (تصاویر از بروشور VITA)

نکات بالا بر اساس دستورالعمل کارخانه‌ی سازنده (VITA) و توضیحات کلی مربوط به این گروه از مواد نوشته شده و از مطالعات بالینی گرفته نشده است.

∆ منابع

جستجوی سراسری دنت‌کست